kt18
Site Admin
Joined: 20 Nov 2006
Posts: 201
Location: Sydney - Australia |
Di dân tay nghề - Các bạn sv cần lưu ý
29/09/2006
Visa tạm trong khi chờ đợi.
sinh viên Nguyễn Văn A học trường đại học NSW ở Sydney về ngành kế toán - accountant. Anh là sinh viên từ Việt Nam. Khi kết thúc khóa học vào tháng 12, anh có ý định xin ở lại với tư cách thường trú. Visa student của anh tức visa sinh viên hết hạn vào cuối tháng 2 năm 2007.
Để được nạp đơn xin thường trú, sinh viên A cần được một tổ chức hoặc cơ quan tại Úc xác nhận là văn bằng của anh được công nhận là đạt tiêu chuẩn về vấn đề di trú. Cần nạp văn bằng tốt nghiệp NSW cho cơ quan này để họ thẩm định gọi là assessment. Thời gian thẩm định thường kéo dài khoảng ba tháng.
Sau khi được thẩm định, anh sinh viên A mới có quyền nạp đơn xin di trú. Nhưng anh gặp trở ngại là sau khi anh được kết quả thẩm định thì visa sinh viên của anh đã quá hạn. Hậu quả là anh có thể trở thành người cư ngụ bất hợp pháp. Việc này sẽ ngăn cấm anh không cho anh nạp đơn xin thường trú nữa. Đó là một trở ngại rất lớn.
Để giải quyết tình trạng nói trên, bộ di trú đã 'chế' ra một loại visa đặc biệt cho những trường hợp như của sinh viên A. Sau khi tốt nghiệp và visa sắp hết hạn, anh sinh viên A cần xin một visa đặc biệt gọi là visa dành cho những người đã tốt nghiệp muốn xin di dân về tay nghề trong khi chờ đợi được tạm trú hợp lệ gọi là Graduate Skill Temporary (subclass 497).
Để được kết quả trong việc nạp đơn xin visa tạm trú ở lại hợp lệ để chờ kết quả và được nạp đơn xin thường trú, anh sinh viên A cần chứng minh những điều tổng quát như sau:
- Anh phải đưa bằng cớ là anh đã xin một cơ quan thẩm định về bằng kế toán của anh tức accounting.
- Anh đưa những bằng cớ là anh đã tốt nghiệp trường đại học NSW Sydney;
- Tất nhiên anh phải cho biết ý định của anh là sẽ xin visa thường trú về vấn đề tay nghề;
- Sau cùng điều kiện quan trọng là bộ di trú thường chê người già trong diện này. Vì thế anh phải chứng minh là anh còn trẻ dưới 45 tuổi.
Với loại visa kể trên, anh sinh viên A cứ bình tĩnh đợi bộ di trú cấp cho một visa tạm thời ở lại trong 6 tháng để nạp đơn xin visa thường trú.
Văn phòng chúng tôi đã có nhiều dịp giúp đỡ các bạn sinh viên trong loại visa này và điều kiện nhà nước xét tương đối dễ dàng.
Sinh viên tốt nghiệp và việc xin thường trú về tay nghề, không cần người bảo lãnh (Skill-Independent Oversea student).
Chúng tôi lấy lại ví dụ trên là anh sinh viên A tốt nghiệp về kế toán -accounting, nay anh muốn xin ở lại nhưng không như một số bạn may mắn khác, anh không có ai đứng ra bảo lãnh cho anh cả. Vậy anh có thể xin thường trú được không? Câu trả lời là được, nếu anh đạt những điều kiện của loại visa này.
Loại visa dành cho các sinh viên đã tốt nghiệp tại Úc hoặc là với các văn bằng cử nhân hay những văn bằng thấp hơn gọi là Diploma hoặc chứng chỉ về nghề nghiệp (trade qualification).
Để được xin loại visa này, nghề nghiệp của người sinh viên phải được điểm 60 hoặc là 50.
Người sinh viên phải xin loại visa này trong vòng 6 tháng kể từ ngày kết thúc khóa học. Visa này nạp tại Úc và họ có một ưu điểm hơn hẳn những loại visa nạp từ ngoại quốc như Việt Nam.
Nếu bạn nạp từ Việt Nam, bạn phải có kinh nghiệm trong vấn đề việc làm, ví dụ bạn phải đi làm 12 tháng trong 18 tháng trước khi nạp đơn, nếu nghề của bạn đạt 60 điểm. Nhưng tại Úc thì bạn khỏi phải chứng minh là bạn có việc làm. Nghĩa là sau khi tốt nghiệp ở trường ra, chưa đụng thực tế, việc làm bao giờ, bạn vẫn có quyền xin được thường trú với diện này.
Theo một bài báo trên tờ The Sydney Morning Herald số ra ngày 18 tháng 9 2006 vừa qua. Chính phủ liên bang có lẽ đang nghĩ tới việc cải tổ cho phép sinh viên được nạp đơn ngay sau khi tốt nghiệp mà không cần có kinh nghiệm. Chính phủ Liên Bang đang nghiên cứu một đề nghị của một ủy ban xem xét về vấn đề này. Một trong những người được tham dự vào chương trình này là tiến sĩ Bob Birrell, giám đốc trung tâm nghiên cứu về dân số trường đại học Monash University ở Melbourne. Tiến sĩ Birrell tìm thấy một số những sinh viên theo học các trường đại học không đạt trình độ Anh ngữ.
Trường đại học chỉ đòi sinh viên trải qua một khóa học rất ngắn tại Thái Lan hoặc là ngoại quốc để được tuyển vào trường đại học tại Úc. Những khóa học như vậy tương đối dễ dàng. Hậu quả là một số sinh viên từ ngoại quốc không đạt trình độ tiếng Anh đòi hỏi. Theo tiến sĩ Birrell thì khoảng 30 sinh viên ngoại quốc không đạt được 6 điểm trong các môn đọc, nghe, nói và viết theo hệ thống IELTS tức International English Language Testing System. Cũng theo tiến sĩ Birrell, vì không thông thạo tiếng Anh nên các sinh viên này sau khi được thường trú, không kiếm được việc làm. Họ trở thành những người thất nghiệp tại Úc và vì thế, chương trình cho những người di dân có tay nghề không đạt được mục tiêu.
Ủy ban nghiên cứu này đề nghị có lẽ phải tăng cường đòi hỏi về tiếng Anh và yêu cầu sinh viên ngoại quốc phải đi thực tập (work experience) khoảng một năm trước khi nạp đơn. Tất nhiên việc này sẽ gây ra nhiều chi phí cho người sinh viên ngoại quốc.
Chúng tôi xin nhấn mạnh trên đây chỉ mới là đề nghị của một ủy ban nghiên cứu. Tuy nhiên, đề nghị trên có thể được chính phủ liên bang đem ra áp dụng. Hiện thời người sinh viên ngoại quốc tốt nghiệp vẫn có thể được nạp đơn xin thường trú ở lại mà không cần phải có việc làm. Người sinh viên như anh sinh viên A tốt nghiệp đại học hoặc những người huấn luyện về nghề ví dụ như nấu bếp hoặc uốn tóc, thợ hàn vân vân... có thể nạp đơn ở lại sau một khóa học tối thiểu là hai năm và đưa ra những bằng cớ căn bản sau đây:
- Phải có sức khỏe tốt, không can án;
- Dưới 45 tuổi;
- Phải đã được cơ quan hữu quyền thẩm định về văn bằng (A positive skill assessment);
- 6 tháng trước khi nạp đơn đã tốt nghiệp bằng cấp tại Úc, có trình độ tiếng Anh khá (vocational English);
- Phải đạt số điểm trong nghề;
- Phải có người bảo trợ về tài chánh;
- Phải trả tiền về vấn đề trau dồi tiếng Anh cho những thành viên trong gia đình trên 18 tuổi nếu có vợ con đi theo.
Mặt trái của việc di dân tay nghề
Trên nguyên tắc, theo luật di trú, người di dân theo diện tay nghề cần phải có một nghề chuyên môn và thông thạo tiếng Anh. Người công nhân có hai điều kiện này giống như tay phải là nghề nghiệp và tay trái là tiếng Anh. Trong thực tế, có một số trường hợp, người ta đã được di dân sang Úc mà không đạt hai điều kiện trên. Đó là nội dung trên một bài báo của tờ The Sydney Morning Herald số ra ngày mùng 4 tháng 9 năm 2006.
Theo tờ báo trên một số công nhân từ Trung Quốc qua làm việc cho công ty chế tạo giấy ABC Tissues tại vùng Wetherill Park, Sydney.
Theo các công nhân người Úc làm việc tại trụ sở của công ty nói trên, không một công nhân người Trung Quốc nào đến làm việc biết nói tiếng Anh, đọc những dấu hiệu về an toàn hoặc làm theo những chỉ dẫn trong trường hợp có việc khẩn cấp. Nhiều người thợ phải được huấn luyện tại chỗ để làm những công việc căn bản.
Một người thợ điện Úc nói rằng anh ta vô cùng ngạc nhiên khi thấy một người thợ Trung Quốc đã sử dụng một dụng cụ về điện chế tạo tại Trung Quốc không đúng tiêu chuẩn để lột vỏ dây điện và anh ta cắm dây điện sống không có bọc ở ngoài vào ổ điện. Ngoài ra, cũng theo tờ báo trên có những người thợ lái xe fork- lift, những thợ điện từ Trung Quốc qua làm việc cho công ty ABC mà không hề có bằng lái hoặc chứng chỉ về thợ điện.
Hiện nghiệp đoàn của Úc đang theo dõi và can thiệp cho những người thợ đi làm cho công ty nói trên mà không được trả tiền đầy đủ cũng như bảo đảm về sự an toàn.
Một người thợ tên Jack Yang làm việc tại Melbourne đã bị những người chủ hoặc trung gian đòi trả tiền đợt đầu là $9800 để có visa qua đây. Sau một thời gian làm việc, anh phải trả một số tiền khác là $10,000 chi phí luật sư và dịch vụ. Anh không được trả tiền đúng mức cũng như không được lãnh tiền Super. Anh nêu lên điều này thì bị đuổi cổ lập tức và bị thay thế bằng một người thợ khác từ Trung Quốc mới qua.
Trên đây là những lạm dụng và mặt trái của vấn đề lãnh cho thợ khéo tay qua đây để làm việc cho các công ty. Trên phương diện chính thức, người công nhân hoặc bất cứ người nào đi di dân theo diện tay nghề cần phải có hai điều kiện căn bản mà chúng tôi trình bày là nghề nghiệp và tiếng Anh.
Chương trình do các tiểu bang tại Úc đứng ra bảo trợ và bảo lãnh
Một số tiểu bang như Nam Úc, Bắc Úc, Victoria có những chương trình thâu nhận người thợ khéo tay vì nhu cầu của tiểu bang. Các bạn muốn đi theo diện này nên tiếp xúc thẳng với từng tiểu bang.
Để được tiểu bang chấp nhận, người thợ phải có một nghề đã được một tổ chức hoặc cơ quan tại Úc công nhận đủ tiêu chuẩn của Úc.
Người muốn đi phải dưới 45 tuổi và CÓ KINH NGHIỆM
Ngoài ra, người đó cần phải có kinh nghiệm về việc làm:
Nếu là nghề nghiệp được 60 điểm như nghề nấu ăn hoặc uốn tóc thì phải có kinh nghiệm làm việc ít nhất là 12 tháng trong 18 tháng trước khi nạp đơn. Nếu nghề nghiệp theo đó chỉ được 40 hoặc 50 điểm thì cần phải làm việc ít nhất là 24 tháng trong 36 tháng trước khi nạp đơn.
Di dân theo diện khéo tay trong danh sách (tạm dịch chữ skill- matching visa)
Trong các loại di dân theo tay nghề thì tốt nhất là có người nhà ở bên Úc bảo lãnh. Việc có người nhà đứng ra bảo lãnh có hai điều lợi. Một là người xin đi sẽ được 15 điểm. Nên nhớ một điểm di dân trong diện tay nghề rất khó kiếm.
Thứ hai, ngoài vấn đề được thêm điểm, người xin đi lại chỉ đạt một số điểm ít hơn là người đi tự túc. Nói tóm lại là nếu có người nhà đứng ra bảo lãnh thì người di dân theo tay nghề rất có lợi. Cũng ví như một đứa trẻ có cha mẹ nâng đỡ. Ngược lại nếu không có ai nâng đỡ, người di dân giống như trẻ mồ côi, phải tự lực cánh sinh.
Loại skill- matching visa chính là một loại mà chúng tôi tạm gọi là di dân theo kiểu mồ côi. Người di dân theo kiểu này sẽ đưa tên tuổi và nghề nghiệp của mình để đăng ký vào danh sách những người sẽ được các tiểu bang tuyển lựa. Những ông công chức của các tiểu bang sẽ coi trên danh sách về tuổi tác, nghề nghiệp, trình độ tiếng Anh rồi họ "chọn mặt gửi vàng". Cũng giống như họ vào một viện mồ côi rồi chọn xem đứa trẻ nào khôi ngô, khéo tay thì đem về nhà để định cư hoặc làm việc. Nói một cách 'văn nghệ văn gừng' thì giống như một người chủ lựa ca sĩ. Các ca sĩ này đều có thâu băng và cho biết tiểu sử. Những ông chủ của các tiểu bang sẽ nghe những bài hát rồi chấm xem ca sĩ nào vừa hát hay vừa trẻ đẹp thì đem về nhà, tức tiểu bang của mình để hát cho bà con trong tiểu bang nghe.
Người đi theo diện này phải trả một số tiền nhỏ để bằng cấp cũng như chi tiết của họ được đưa vào danh sách gọi là database. Những người này được các tiểu bang chọn mặt gửi vàng, sau đó sẽ nạp đơn xin thường trú và phải thỏa mãn một số điều kiện căn bản sau đây:
- Phải dưới 45 tuổi;
- Phải có trình độ tiếng Anh tối thiểu gọi là functional English; và
- Phải đi làm việc ít nhất là 6 tháng trong 12 tháng trước khi nạp đơn.
Trình độ tiếng Anh
Như bản tin của tờ Herald chúng tôi trích dẫn nói trên cho biết, một số công nhân từ Trung Quốc sang làm việc cho công ty ABC không hiểu tiếng Anh. Các công nhân làm việc tại công ty này là những người khách từ Trung Quốc sang không đọc nổi các dấu hiệu về an toàn cũng như không nói được tiếng Anh. Như vậy, chắc chắn họ phải dùng ngôn ngữ quốc tế là khua tay múa chân.
Cứ trên nguyên tắc thì người công nhân phải biết tiếng Anh đặc biệt như chúng tôi nhấn mạnh nhiều lần là thợ điện người ta đòi tiếng Anh phải cao hơn các thứ thợ khác. Có lẽ vì vấn đề an toàn.
Về trình độ tiếng Anh có thể nói là có ba trình độ.
* Trình độ căn bản - Functional English:
Theo sự chỉ dẫn của bộ di trú thì người có trình độ căn bản về tiếng Anh là người có thể:
Đọc và hiểu tiếng Anh trong những vấn đề thông thường;
Viết tiếng Anh đủ để diễn tả những ý tưởng của mình hoặc đưa ra những tin tức, nhưng người này có thể viết không đúng văn phạm (but make some errors);
Nghe và hiểu tiếng Anh trong những đề tài thông thường. Nói tiếng Anh đủ để hiểu những việc thông thường hằng ngày mặc dầu có một vài lầm lẫn. Bằng chứng về tiếng Anh căn bản có thể do những cuộc trắc nghiệm về tiếng anh gọi là IELTS. Người đã học ở Úc bằng tiếng Anh hai năm để có chứng chỉ về nghề nghiệp thì được coi là đạt trình độ Anh Ngữ.
* Trình độ tiếng Anh bậc trung - Vocational English:
Cũng theo bộ chỉ dẫn của bộ di trú, người có trình độ này phải hiểu tiếng Anh khá, người này có thể sử dụng Anh ngữ trong mọi tình huống. Đặc biệt là người này cần phải liên hệ với những người khác trong lãnh vực làm việc của mình. Ví dụ là thợ điện thì khi nói những người thợ khác cần phải hiểu mình và mình cũng cần phải hiểu những người thợ khác.
* Anh ngữ trình độ cao - Competent English:
Đối với những người này thì trình độ tiếng Anh cần phải cao, có thể hiểu được những vấn đề phức tạp. Như chúng tôi đã có lần trình bày, nếu bạn đọc nào muốn di dân theo nghề kỹ sư, người ta đòi trình độ Anh ngữ phải cao gọi là competent English.
Các kỹ sư còn bị đòi hỏi là chính họ phải viết những tờ đơn xin thẩm định không được nhờ luật sư hoặc những dịch vụ gà cho mình. Cuối đơn phải ký tên cam kết là chính họ là người đã viết tờ đơn này.
Các vị chấm cho điểm kỹ sư còn khó tính hơn nữa khi đòi rằng, kết quả thi về tiếng Anh thi tại ngoại quốc, ví dụ thi tại Sài-gòn hoặc Hà-nội, phải được gửi thẳng cho họ và gửi ngay trong tờ đơn xin thẩm định văn bằng.
Đối với những nghề khác, người ta chỉ cần cung cấp bằng chứng về tiếng Anh trong giai đoạn xin di dân với bộ di trú. Nhưng nghề kỹ sư thì lại đòi ngay từ đầu. Người ta thường lý luận rằng, kỹ sư là người có thể chỉ huy một số người khác. Vì thế, người ta đòi kỹ sư phải thông thạo Anh ngữ. Nếu không thì vị kỹ sư này nói chẳng ai hiểu ất giáp gì và lệnh của ông sẽ không được thi hành đúng cách, lý do vì hoặc là nhân viên không hiểu ông xếp kỹ sư hoặc là hiểu sai ý của ông xếp chỉ vì ông nói tiếng Anh không đúng.
Ls. Trần Hữu Trung
_________________
Forum Administrator
|
